28 Mart 2011 Pazartesi

..

evet, buradayız tekrar..
buraya bir şeyler yazdığım zaman, kafamın bulanıklığını net olarak görüp, ben burada duruyorum arkadaş dediğim an oluyor genelde. yani, eğer bir belirsizlik ya da çatışma yaşıyorsan, bunu aşmanın yolu bunu idrakten geçer. ben bu idrak halini uzatanlardanım. orada demlenmeyi seviyorum. yoksa tembelliğim mi beni orada tutuyor??
dem... dem..
dem bu demdir dem bu dem.. deyip tekrar yola konulana dek.. ağırdan.. dekler..demler.. böyle işte!

şimdi, yeterlilik sınavı bir şekilde verildi ya, aslında ben de pek ikna olmuş değilim o sınavda anlattığım şeylere.. yani, eksik! bir şeyi ileri sürebilmek için bayağı ön çalışma yapmak gerekli.. ileri.. ön... pfffpfpfpffff

efendim, JL tiyatrosu avant-garde tiyatro mudur? metin yazarı avant-garde yazar diye onun tiyatrosu da mı öyle olacak?? bu geçersiz bir soru.

lafı eveleyip geveleme..
Çıkış noktası şu: GL ile BB birbirine girmiş. neden, L B'nin tiyatrosunu ekspresyonistlere, biçimciliğe yakın bulmuş. hatta demiş ki, dramatik sanatlar formdan türemiştir, bu sayede bir tür olarak ortadan kaybolmazlar, devamlı evrilirler ve evrile evrile geldikleri yer de biçimciliktir..B'nin tiyatrosunun öğeleri göze biçimcilik olarak görülebilir halbuki ,ama değildir.. karakterlerinin tavırları bir tarihsel bilincin uzantısıdır. bu yüzden hayatla aralarında bir kabullenme ve bu sebeple de bir tür mesafe vardır. (bu mesafe bende de var- hatta bunu yakalamak için çalıştım, ama şimdi de bırakmak çin çalışıyorum) bu tiyayroda gösterilen hayat seyiricisini eyleme itmez, ama onu "discriminating" kılar. yani bir tavır seçmeye yöneltir. bu tiyatrodan bir konu hakkında fikirle, bir duruşla, hatta bir kararla-yargıyla çıkarsınız.B bunu ister. bu da proaktif kılar seyirciyi..

şimdi JL için bunları söyleyebiliyor muyum?
hayır, işin kötüsü, bunu söylesem de kime söyeyeceğim? benim danışmanım tamam, ama bölüm başkanının aklı zatem yatmadı bu konuya.. işte bunlar benim direnç noktalarım. bende zayıflık olarak büyüyorlar ve konuma hakimiyetimi, niyet gücümü azaltıyorlar.. insan destek olacak bir tarafını bulur! ayıp!! bu yüzden şu Amerika bursuna ihtiyacım var ya.. bu dirençlerle bu konuyu burada ele alabilecek miyim bilemiyorum.. alsam da pek rahat olayacak.

pekala, bu noktada bırakıyorum.
şimdi, Fulbright'a yazdığım purpose statement'ımın bir kısmını TR'ye çeviriyorum ve hocama yolluyorum.. o zamandan beri okumuş olduğum ve yeni sorularımla daha da komplike hale getirdiğim (ki buna hocam-sağolsun- "derinleştirme" diyor) versiyonunu hiiiiiiiçççç bulaştırmadan.. off yaaa.. olmadıysa olmamış onlar desin, ben kendimi eleştirip budamaktan bıktım artık!

4 Ocak 2011 Salı

fasulyenin yararları

Efeniiiimm;
bu işleri bırakalım, fasulyeden bahsedelim. yararlarını konuşalım. yazın yapıp durduğumuz, bayıldığımız fasulye.. kış fasulyesi de, güz fasulyesi de hala olan fasulye.. domatesli pilav ve cacıkla yazın kral üçlüsünü oluşturan fasulye.. henüz sarmısaklanma ihtiyacı hissedilmemiş; klasikliğinden ödün vermemiş, tadının nefasetinden asla şekere gerek duyulmamış olan taze fasulye.. konuşalım! bundan konuşalım.. marketlerde donmuşu var! içine domates de atmışlar üstelik! olmaz mı?

konumuz bu olsun. fasulye benim minik oğluma ilk verdiğim sebzelerdendir. aile tarihinde yeri de bir has köşe! şekeri, tuzu görmeden, zeytinyağı ve domates rendesiyleyedi onu benim 7 aylık bebek oğlum! hem de bu ne tat böyle dercesine gözleri çakmak çakmak, avuçlarını yumuk yapa yapa yedi hem de ! bebekler yeni tatlardan hoşlanır ya! benimki hoşlanıyordu valla:)  öle öyle sevdi hep fasulyeyi, ben de bayıla bayıla yaptım hep.. işte fasulyenin kerameti!

Yani joan littlewood tiyatrosu bundan daha değerli olabilir mi? konu mu kalmadı? bari biri fasulyenin kerameti diye bir oyun yazsa da arayı yapsa!

pfpfpfpfpfpfppppppffffffffffffffffffffffffffffffff
pöh!

Efendim;
Joan Littlewood İngiltere'de 50-60larda tiyatroyu tekrar hayatiyetne kavuşturan yönetmen olarak biliniyor- daha doğrusu genel kanı bu. eleştirmen Ken Tynan onu Brechtyen olarak nitelendiriyor ve bu nam salıyor ve gidiyor işte.. Brecht'in oyunlarını oynuyorlar- Cesaret Ana ve II. Richard.  fakat Brechtyen tekniğe yakın olduklarını hiç sanmıyorum. Littlewood daha çok geleneksel ve güncel İngiliz tiyatrosundan, folk geleneklerinden, dans ve şarkılardan, mim sanatından neredeyse bir patchwork çıkarıyor..

çalıştığı oyun yazarlarının çizgisi belli, kendisi koyu sosyalist. bunlar gruun çıkarttığı yeni oyunları değerlendirmek için ölçüt saylabilir. ama bir de klaiklerin yorumu var. bunları da daha gerçekçi yorumlyor mesela Rusya'ya Macbeth ile gidiyorlar, burada Macbeth'in bazı fantastik sahnelerini mantıksız diye rüya sahnesi olarak kurguluyor.. seyirci hedefi belli bir tiyatro olduğu da söylenebilir; çocuklara (okullara) oynamak dışında genelde işçiler, küçük kasabaların halklarına oynuyorlar. aslında burada belirleyici etken nerede sahne bulurlarsa oraa oynamaları, fakat genel müdürleri Gerry raffles tam bir komunist olduğu için o da o ölçekte yerler seçiyor..

En erken parladıkları ve gözde oldukları yer tabi ki Edinburgh. orada 'fringe' olarak nitelendirilmeye başlıyorlar .. gate crasher gibi isimler de konuyor bunlara.

tarihsel şuurları son derece yüksek bir topluluk.  1. ve 2. dünya savaşları ile ilgii çıkardıkları oyunlar bunun göstergesi.

Demeye varacağım laf şu olmalı aslında: çok stilize bir tiyatro bu. yani biçimsel öğeleri çok parlak. Biçime çok dayanıyorlar.. aslında belki de materyali basit, öz ttup biçimi mi çarpıcı yapıyorlar?
basit materyal, basit biçim! olabilir mi?
buradan da lukacs-brect tartışmasına gelebiliriz belki.

burada duruyorum..

9 Ekim 2010 Cumartesi

tez meselesi

evet, artık tez konusunda netleşmek gerekiyor..

iki seçeneğim var: brecht'in epik tiyatrosundaki baladların doğası ve bu epik yapıdaki yerleri- görevleri.. yani epiğin içindeki lirik..
diğeri de İngiltere'de fringe theatre başlangıcında görünen tiyatroc joan littlewood. peki problem? şu olabilir mi: onu ateşleyen şey neydi? neyi alımladı ve neye dönüştürdü. bir hayli kuvvetli tarih çalışması var burada, hem materyalist - marksist incelemeye de açık. ayrıca ingiliz dili ve edebiyatı bölümü için uygun bir çalışma olur. hem joan'un tiyatrosnu bir brecht alımlaması olarak da ele alabilirim. bu mümkün. bir brecht çalışmasından çok daha ilginç olur.
böyle:)

14 Ağustos 2010 Cumartesi

nasıl olacak?

Olmaz ki..
Yapamam ben!
Öyle usul usul yaşamayı severim halbuki
Yolunda akan bir çay gibi,
küçük yumruları, tümsekleri aşıp,
coşmayı bilmeden, ummadan akacak
bir çay..

Ya da neşeyle fokurdayıp,
demledim çayını bak, mis gibi diyen
bir demlik olabilirim,
kendi sıcağını, dumanını, buharını, kokusunu
bilmeyen..meşgul ve mutlu bir demlik.

Bakamam ben dışarıdan ne olduğuma.
Öyle yaşar giderim.
Büyük hayaller, beklentiler
ancak keyfim kaçınca bulur beni..
Sonra unuturum hepsini,
Hatırlayıveririm buharımı, terimi
ya da yanından süzülüverdiğim çakılları, çimeni..
Sarmalar hayat tekrar ve türküsünü duyarım
böyle sürer gider akışım
Çıkana dek bir tökez ki kuşatamam,
yanından akamam..
sokarım içime tekrar kazıkları
ve başlarım düşünmeye
-meli ve -malıları..
Neyse ki unutup da
anımsayana dek tekrar hayatı..

11 Ağustos 2010 Çarşamba

fringe

evet, tez konumu netleştirmek gerek. aklımdakini yapabilmem içinse gidip felsefe doktorası yapmam lazım herhalde,tiyatro değil.. ama hayatım boyunca peşimi bırakmayacak benim bu konu: tarihsel materyalizm araştırması. en iyisi ilk önce bunu iyice netleştirmek. sonra belki bunu dışlamak yerine, konumun kuram desteği olarak kullanabilirim.. fringe çalışmak uygun sanırım. fringe, kenardan sarkan gibi bir anlam ifade ediyor. kenardaki gösterimler.. kenar.. bir iki makale okuyayım, yazarım buraya, netleşmem gerekli....

2 Ağustos 2010 Pazartesi

bir tane daha..

Sözcükler – Aidiyet - Niyet




Havada uçuşan baloncukları yakalıyor,

İçine sözlerini doldurup

Tekrar havaya bırakıyor.

Böylesine uçuyorlar havada ...



Ya da iplerdeki mandallara sıkıştırıyor

Sözlerini.

Kuşlar konuyor yanlarına

Renkli renkli...

23.10.2005
Yine de:
Hayata kendini çok kaptırmamalı.

Ve Arada durup,

Yaşamamayı hatırlamalı...


*
An

Anı yaşamak tek çözüm.                                                
Nefes almak o anda.                                                       
Gülmek ya da ağlamak.                                                  
Hatırlamamak, düşünmemek...                                      
Anı yaşayıp bitirmek.                                                  
İzin vermemek                                                                 
O anların yığılmalarına                                                   
Üst üste kar tanesi misali...

Hatırlamamak,
Görmemek başını kaldırıp
Üzerine bembeyaz gökten süzülüp
Gri gri çöken zaman tanelerini.

Bakmamak.

Kaldırmamak başını.

Onlarla beraber düşmek,

Onlara asılı.